Is dit nou ’n makgemaakte godsdiens?

In die Grieks-Romeinse wêreld is die navolging van Christus as ’n gevaarlike bygeloof beskou. ’n Bygeloof omdat dit nie die gebruike en instellings gehad het wat die Romeine met ’n volwaardige geloof geassosieer het nie. Die Christene het naamlik geen tempel, altaar, offers of priesterdom gehad nie.

Die Christelike bygeloof was egter nie net vreemd nie. Dit was gevaarlik omdat Christene se weiering om tot enige god of die keiser te offer die hele sosiale orde van die Romeinse Ryk bedreig het. Om nie tot die gode van jou huisgesin, stad en gilde te offer nie, het hulle weerloos gelaat teenoor die noodlot. Dieselfde het gegeld vir die verering van die keiser.

Terwyl die Romeine die Jode kon duld wat ook geweier het om offers aan ander gode te bring omdat hulle volgens die Romeine ’n eksentrieke antieke geloof was, was dit vir hulle onaanvaarbaar dat van hul eie volksgenote nou so wou leef.

Waarom sou mense wat lewenslank aan al die verskillende kultusse deelgeneem het nou skielik hul rug daarop keer? Die antwoord was deurgaans dieselfde: omdat Jesus die enigste Here is.

’n Verdere vreemdheid van die Christene was dat hulle ’n uitgebreide stel etiese reëls gehad het wat hulle gevolg het omdat hulle Jesus as Here bely het. In die Grieks-Romeinse wêreld is etiese riglyne eerder deur filosowe as priesters gegee. Die gode was nie die maatstaf vir gewone mense se morele lewe nie. Religie en etiek was nie verwante begrippe nie.

In dié verband wys Stanley Hauerwas daarop dat die eerste Christene egter nie etiek as ’n aparte dissipline beoefen het nie. Hulle het ook nie gepoog om algemene beginsels af te lei wat elke persoon, ongeag of hulle ’n Christen is of nie, kon nastreef nie.

Etiese praktyke soos om te vergewe, rein te lewe en met ander versoen te word, was vir hulle dade wat Jesus vereer het as hulle Here.

Dit is in die lig van die voorafgaande ’n vraag of die kontemporêre kerk nie in Romeinse terme ’n makgemaakte religie geword het nie.

Makgemaak deurdat ons net etiese reëls nastreef wat almal tevrede stel of hulle Jesus as die Here aanbid al dan nie. Religie omdat ons meer op geboue, geld en getalle fokus as op die verering van Jesus deur ons ganse lewenswyse.

▶ Prof Marius Mel doseer Nuwe Testament aan die Universiteit Stellenbosch.