Vergifnis vind plaas as dit gevoel word

“Ware vergifnis vind nie plaas wanneer ons die klank van vergifnis hoor nie, maar wanneer ons die ge­voel van vergifnis begin voel.”

Dís maar één gevolgtrekking oor vergifnis wat dr Dion Forster, dosent in sistematiese teologie, op 20 Februarie by die Fakulteit Teologie aan die Universiteit Stellenbosch met die bekendstelling van sy boek The (im)possibility of forgiveness gemaak het. Die boek handel oor ’n empiriese studie wat Forster gedoen het toe hy Matteus 18:15-35 saam met wit, bruin en swart Suid-Afrikaners gelees het om te sien of vergifnis in die Suid-Afrikaanse konteks wel moont­lik is.

Dr Wilhelm Verwoerd, paneelspreker by die geleentheid, meen die taak van vergifnis vir wit Suid-Afrikaners is eers om net te erken en te luister. Hy sê Forster se boek nooi wit Suid-Afrikaners uit om die ongemaklike realiteite te proe wanneer die taal van vergifnis gebruik word. “Die boek konfronteer ons en moedig ons aan om nederig en versigtig te wees wanneer ons as wit Suid-Afrikaners oor die proses van vergifnis praat,” sê Verwoerd.

“Wit en swart Suid-Afrikaners het verskillende ma­niere om vergifnis te verstaan. Wit Suid-Afrika­ners is geneig om vergifnis te spiritualiseer en te indi­vi­dualiseer waar swart Suid-Afrikaners vergifnis in gemeenskaplike en politieke uitdrukkings sien. Ver­gif­nis word eers vir swart Suid-Afrikaners ’n werklikheid wanneer hulle dit fisies sien gebeur. Ons moet ma­niere kry om die Bybelse taal van vergifnis in eko­no­­miese, sosiale en politieke terme te vertaal,” sê Forster.

“Maar as ’n Christen is ek meer as ooit oortuig dat die taak van die Christelike gemeenskap is om ’n kom­binasie van genade en waagmoed te beliggaam waar die lewende evangelie die onmoontlikheid van ver­gifnis in ons Suid-Afrikaanse konteks tóg moontlik maak,” sê Forster.

Die vraag is egter hoe só ’n proses van vergifnis in die NG Kerk en deur die NG Kerk gefasiliteer kan word? Forster en Verwoerd sê albei dat die kerk die po­tensiaal het om ’n unieke plek te wees waar fasilite­rings­prosesse van vergifnis kan plaasvind.

Verwoerd meen die NG Kerk moet eers ruimtes skep waar bereidwillige lidmate oor die trauma van hul eie verlede, spe­sifiek militêre trauma van die oorloë, te praat. “Die lidmate van die NG Kerk moet eers by hul eie seer begin voor hulle aan ’n proses van vergifnis tussen ver­skillende ras- en klas­groe­pe kan deel­­neem,” meen Verwoerd.

Forster brei uit dat die kerk ’n veilige ruimte moet wees waar brawe en weerlose gesprekke kan plaasvind. “En die Bybel help ons spesifiek in hierdie opsig. Die Bybel kan op kragtige maniere as raakpunt in ge­sprek­ke tussen mense van verskillende rasse en klasse gebruik word en ons help om ’n gedeelde identiteit te ont­dek. Dié teks is só belangrik omdat dit vir mense woorde gee vir dit wat hulle glo. Die Bybel is ’n kragtige geskenk wat ons help om oor die moontlikheid van ’n nuwe toekoms te droom. Die Bybel gee aan ons as Suid-Afrikaanse Christene die woorde om op ’n gedeelde reis menslikheid aan mekaar te erken. Wanneer die Bybel egter sáám gelees word, word die onmoontlikheid van vergifnis tussen mense in Suid-Afri­ka moontlik,” sê Forster.