Chris van Wyk

Die gevaar van The Shack

Dr Chris van Wyk van Port Elizabeth skryf:

Die gevaar van die boek van William Young, The Shack, is dat dit ’n prentjie van God teken wat heeltemal in stryd is met die Bybelse beeld van God. As die Here die moeite gedoen het om in die eerste drie gebooie van die Dekaloog te waarsku teen die effek wat ander prentjies van Hom op ’n mens se verhouding met Hom kan hê, moet ’n mens regtig versigtig wees waaraan jy jou blootstel. 

Ek kan onthou dat die boek by my ’n nostalgie geskep het na ’n soortgelyke brief. Ek het ook gehoop dat ek uitgenooi word na ’n multidimensionele kontak met God in ’n hut in die berge. Dat ek ook Jesus sal sien omdraai na my op die water en lag omdat ek dink die water is nat: “What did you think?!” 

Dit is egter ’n vals prentjie wat ’n vals verwagting van God skep. Wat my egter diep ontstel, is dat Young intussen ’n boek geskryf het oor sy geloof en dat dit blyk dat hy heeltemal van die wa afval in terme van die ortodokse verstaan van God. Hy dink almal sal gered word, dat die kruis van Jesus nie nodig was nie, dat daar nie regtig ’n hel is nie, ensomeer. Lees meer in hierdie ontleding daarvan: https://www.challies.com/book-reviews/what-does-the-shack-really-teach-read-lies-we-believe-about-god. 

Young glo ’n ander evangelie as ons, en soos Paulus aan die Galasiërs skrywe: Daar is geen ander evangelie nie! Jy kan die boek lees of die fliek kyk om jouself in te lig, maar jy moet besef Young werk nie met ’n Bybelse perspektief op God nie en dat hy glad nie soos ons glo nie. Jy sal jouself moet staal teen die onbewuste verwag­tings wat dit by jou gaan oproep. God duld nie valse prentjies van Hom nie.

Lutherane beklemtoon missionale kerkwees

Die Lutherse Wêreldgemeenskap het tydens ’n vergadering in Windhoek opnuut die rol beklemtoon van Lutherse kerke se deelname aan God se sending in hierdie wêreld.

Dié besluite is tekenend van die wêreldwye groter beklemtoning van missionale kerkwees in verskillende kerklike tadisies.

Die Lutherane sê in hulle besluit hulle verstaan hulle deelname aan God se sending as ’n omvattende beweging. Dit sluit in verkondiging, barmhartigheid (waaronder ontwikkeling tel) en voorspraak.

By hulle vergadering het die Lutherane ook gepraat oor die volksmoord op Herero’s en Namas onder Duitse bewind vroeg die vorige eeu. Dit veroorsaak steeds pyn vir Namibiërs en Duitsers, sê die Lutherse Wêreldgemeenskap.

Sulke pyn gaan nie net weg nie. Dis net as die pynlike verhale vertel word en geregtigheid geskied dat versoening kan kom. Daarvoor is daar nie ’n resep nie, maar die Namibiërs en Duitsers moet saam ’n weg vorentoe vind.

Die Lutherane sê hulle is dankbaar vir kerke se rol in die proses en van hulle kant af sal hulle dit ook steun. As ’n gemeenskap met ’n passie vir geregtigheid, vrede en versoening, behoort die proses tussen Namibiërs en Duitsers tot die hart van hulle roeping.

Verder het die vergadering kerke aangemoedig om erns te maak met geslags­opvoeding as deel van die stryd teen verskillende vorme van geslagsgeweld.

Kerke is ook aangemoedig om opnuut oor die betekenis van die Sondag te dink. Sondag bied die moontlikheid om ’n mens te verfris en om balans te behou in ’n wêreld wat al veeleisender word.

Die vroeë kerk het God se liefde geleef

By ’n konferensie oor missionale kerkwees in Stellenbosch het DR PIETER VAN DER WALT, predikant vir teologiese navorsing van die Wes-Kaapse Sinode, die aandag gevestig op die radikale liefde waarmee gelowiges van die vroeë kerk geleef het. Hier skryf hy vir Kerkbode daaroor.


Waarom sou soveel mense, veral in die twee­de en derde eeue na Christus, bereid wees om afskeid te neem van die interessante Romeinse godsdienswêreld om deel te word van gemeenskappe wat Jesus aanbid as die enigste Here?

Rodney Stark het in sy bekende boek, The rise of Christianity, gesê een van die redes was dat die gode hulle nie bekommer het oor mense nie. Die gode was afstandelik, apaties en sonder empatie. Die klassieke filosowe het medelye selfs beskou as ’n swakheid van karakter.

Mense is na die Christelike geloofsgemeenskappe aangetrek deur ’n God wat medelye gehad het met die ly­ding van gewone mense en wat in verhouding getree het met hulle liggaamlike stryd en broosheid in ’n wrede wêreld. Hulle het aangesluit by gemeenskappe wat nuut gevorm is deur die geloof in so ’n God.

Ons het natuurlik beperkte inligting oor die lewe van die Christene in die eerste eeue. Dit was baie lank gelede en ’n mens moenie dink jy kan die hele storie in een eenvoudige raamwerk forseer nie.

Mense wat die beskikbare fragmente bestudeer, vind egter genoeg om te kan sê dat Christene deur hulle geloof in Jesus ’n besondere “menslikheid” ge­vind het. Wanneer epidemies toegeslaan het, wat soms ’n groot deel van die bevolking in die oorbevolkte Grieks-Romeinse stede uitgewis het, was dit die Christene wat by die siek mense gebly en hulle versorg het.

Ciprianus, die biskop van Karthago, skryf: “Kyk net na hierdie epidemies. Kyk na wat die Christene doen en hoe hulle daarin slaag om hoopvol te bly. Kyk hoe gaan hulle om met lyding.”

Dionisius, die biskop van Alexandrië, skryf: “Hulle spaar nie hulleself nie, hulle dink aan mekaar, ongeag die gevaar … Die beste van ons broers en susters het hulle lewens verloor terwyl hulle na siekes omgesien het.”

Later wou keiser Julianus die Christendom ondermyn. Hy kla teenoor die hoëpriester van Galasië. “Waarom kan julle nie meer soos die Christene wees nie? Hulle doen goed aan vreemdelinge, hulle begrawe hulle dooies met sorg, hulle leef sober en eenvoudig.”

Hy het beveel dat hostelle vir behoeftiges opgerig word in elke stad. Die mense moes kon sien dat die keiser ook omgee. Sy plan het egter nie goed gewerk nie, want hulpaksies wat neerkom op afstandelike, pragmatiese welwillendheid is minder volhoubaar as dienswerk wat ondersteun word deur ’n medelydende, selfopofferende en betrokke liefde.

Teen 300 nC was daar ’n hele paar miljoen Christene. Die empire kon die “sukses” van die Christene nie langer ignoreer nie.

Konstantyn het besluit om dit in diens te stel van sy eie keiserlike sukses. Merkwaardig genoeg wou hy aanvanklik ’n vrye kerk hê en nie ’n staatskerk nie. Hy spreek die biskoppe toe: “Julle is die biskoppe oor die kerkvolk; ek is deur God, om dit so te stel, aangestel as biskop oor die heidene.”

Die kerk is egter betower deur die keiserlike grootheid en het al hoe meer deel geword van ’n poging om die volkere aan die Ryk te onderwerp. In hierdie pro­ses is, veral in die Weste, meer gefokus op die bou van kerkorganisasie as op die bewaring van die kerk by die Bron van die geloof. Daar is geleerdes wat die kiem hiervan veel vroeër in die kerk raaksien.

Die belangrike vraag was dus vroeg reeds, en is seker­lik vandag nog: Hoe sal die geloof bewaar bly van die betowering van die empire en van die ambisie om eie koninkryke te stig?

Bram van de Beek, die een Gereformeerde teoloog wat doelbewus in gesprek bly met die vroeë kerk, noem dat daar drie instrumente in die vroeë kerk ontwikkel het om hiermee te help, naamlik kanon, credo en amp.

Van hierdie drie het die ontwikkeling van die amp die vroegste plaasgevind. Daar was gelegitimeerde leiers in gemeentes nog voordat die Bybel en credo vasgestel is. Hulle taak was om Christus teenwoordig te stel (Ciprianus), en om die gemeente te bewaar by die oorspronklike hart van die Christelike geloof.

Waarom dan al ons kerklike ordereëlings? Maak dit nie die radikale vars, bevrydende geloof, soos dit oorspronklik was, dood nie?

Ons moet goed onderskei. Daar was kerkordes in die vroeë kerk. Hulle wou egter nie in die eerste plek goeie administratiewe eenhede produseer nie. Hulle was lewende dokumente wat die Gees van Christus wou dien.

Hulle het die aanstelling gestruktureer van mense wat geestelike verantwoordelikheid moes neem, wat moes toesien dat die gemeente nie deur sterk religieuse mense weggelei word van die oorspronklike geloof nie en wat moes sorg dra vir die vorming van ’n hoopvolle, medelydende, en versorgende gemeenskap.

Geoffrey Wainwright het kerkvernuwing beskryf as ’n beweging “back to the future”. Kerkreformasie is om terug te keer na die bronne en die beste van die tradisie. Ek sal graag baie meer van die vroeë kerk wil weet. Daar was beslis nie ’n volmaakte kerk nie, maar dit lyk of die geloofsonderskeiding wat daar plaasgevind het, regtig diepgaande was.

Die tuin van aardse genot

Toe ek die eerste keer jare gelede as student ’n afdruk van Hieronimus Bosch se Die tuin van aardse genot gesien het, was ek oortuig dat dit ’n moderne kunswerk is, in dieselfde surrealistiese styl as die werk van Salvador Dalí, en dat dit ’n uitbeelding is van die bisarre kompleksiteit van die wêreld van die twintigste eeu.

My verbasing was groot toe ek besef dat dit reeds rondom die jaar 1500 geskilder is en dat dit destyds reeds groot gewildheid geniet het.

Die werk is in die vorm van ’n drieluik (of triptiek), met ’n middelste paneel en twee sypanele. Wanneer die twee sypanele toegevou word, sien ’n mens op die agterkant daarvan ’n uitbeelding van die derde skeppingsdag. Die aarde word uitgebeeld as ’n ronde skyf wat binne ’n glasagtige sfeer vasgevang is met die on­der­ste deel van die sfeer gevul met water. God word in die linkerboonste hoek uitgebeeld as ’n figuur met ’n oop boek in sy hande. Aan die bokant van hierdie voorstelling kan die woorde van Psalm 33:9 as inskripsie gelees word:

“Want Hy het gepraat en dit was so,

Hy het beveel en dit was daar.”

Die selfportret van die skilder in die regterkantste paneel van die drieluik.

Só gesien skep die kunswerk by voorbaat die verwag­ting dat wanneer die sypanele oopgevou word, die kuns­werk self ’n antwoord gaan gee op die vraag wat God se skepping geword het.

Die eerste verrassing is dat die sentrale paneel, anders as die tipiese triptieke van dié era, nie ’n voorstelling is van een of ander heilshistoriese gebeurtenis nie en dat ook geen religieuse figure daarin uitgebeeld word nie. In plaas daarvan wemel dit van menslike fi­gure, meeste van hulle naak, wat rondbaljaar in ’n soe­ke na verskeie vorme van genot.

Die linkerkantste paneel bied wel ’n uitbeelding van ’n religieuse gebeurtenis: teen die agtergrond van ’n on­gerepte landskap, bevolk met allerlei herkenbare en onbekende diere, word God voorgestel waar Hy Adam en Eva in die paradys aan mekaar voorstel. Die wisselspel tussen Goddelike kreatiwiteit en menslike pro­kreatiwiteit, en die harmonie wat daaruit voortspruit, word op dié manier as God se oorspronklike bedoeling uitgebeeld.

In die regterkantste paneel word ’n voorstelling van die hel en die ewige verdoemenis aangetref. Teen ’n somber agtergrond word verskeie mensefigure uitge­beeld wat op skrikwekkende wyses gemartel word deur half-dierlike, half-menslike folteraars.

Oor die algemeen word hierdie kunswerk geïnterpreteer deur dit van links na regs te “lees”: God se oorspronklike bedoeling met sy skepping (linkerkantste paneel) is deur die mens in sy ydele soeke na vleeslike genot opgemors (sentrale paneel) en dit lei onvermy­de­lik tot die aaklige werklikheid van die hel (regterkantste paneel).

Die bedoeling van die kunstenaar word dus verstaan as ’n waarskuwing teen ’n hedonistiese lewenswy­se waarin ydele genot die hoogste doel is wat nage­streef word.

Dit is egter ook moontlik om die drie panele van die middel af te “lees”: die manier waarop die mens die moontlikhede van God se skepping geniet, kan tot een van twee resultate aanleiding gee: dit kan óf God se oorspronklike skeppingsdoel verwesenlik en dus van die aardse tuin ’n paradys maak; óf dit kan die aardse werklikheid op só ’n ma­nier misbruik dat dit omskep word in hel op aarde. Die spel in die tuin kan óf die vorm aanneem van ’n ydele soeke na sins­genot, óf dié van die kinderlike vreugde wan­neer die moontlikhede wat God tot beskikking van die mens ge­stel het, ten volle geniet word.

Die buitekant van die toegevoude skildery.

’n Betekenisvolle de­tail wat ondersteu­ning bied vir laasgenoemde ma­nier om Bosch se kunswerk te interpreteer, is die sen­­trale figuur in die regterkantste (verdoemenis-) paneel. Volgens die meeste kuns­kri­tici kan dié figuur wat met ’n ironiese glim­lag na agter kyk, as ’n selfportret van die skil­der beskou word.

In die buik van sy liggaam wat lyk soos ’n oopgebreekte eierdop wat deur boomstamme en takke on­der­steun word, is daar drie figure wat saam aan tafel sit en eet. Dit sou waarskynlik gesien kon word as ’n ver­wy­sing na die drie besoekers wat volgens Genesis 18 hulle opwagting by Abraham en Sara gemaak het en met oordadige gasvryheid deur hulle ontvang is.

Deur hierdie voorstelling in die middel van die uitbeelding van die hel te plaas word daar op subtiele wyse ’n ander vraag aan die orde gestel, naamlik die vraag van Abraham aan God na afloop van die maaltyd:

“Sal U die regverdiges saam met die goddeloses verdelg?” (Gen 18:23)

Die ironiese glimlag van die skilder laat ons dus nie net met die vraag wat die mens met God se skepping maak en wat die (rampspoedige) gevolge daarvan is nie, maar ook (en ten diepste) met die vraag: wat God met sy skepping maak.

En dit is die heilvolle moontlikheid wat in Bosch se kunswerk opgesluit is: dat die lewenspel van die mens nie onvermydelik hoef uit te loop op een of ander vorm van hel nie, maar ook kan meewerk met God se kreatiwiteit en dan inderdaad kan bydra tot ’n hernieude belewenis van die vreugde van die paradys.

Dr André Bartlett is die hoof van Excelsus, die NG Kerk se Sentrum vir Bedieningsontwikkeling aan die Universiteit van Pretoria.

NG KERK PLETTENBERGBAAI

Vakature: Bedienaar van die Woord
Sluitingsdatum: Vrydag, 18 Augustus 2017.

Die NG Kerk Plettenbergbaai bedien hierdie bekende kusdorp aan die Tuinroete in die Suid-Kaap. Plettenbergbaai is ongeveer 100 km vanaf George en 230 km vanaf Port Elizabeth. Die gemeente is deel van die Wes-Kaapse Sinodale Streek.

Die gemeente funksioneer as ’n kerkraad met twee wyksgemeentes, Suiderkruis en Noorderkruis. Elke wyksgemeente bedien twee eredienspunte (Suiderkruis: Pletten­bergbaai en Harkerville; Noorderkruis: Wittedrift en Nature’s Valley). Gelowiges kies by watter eredienspunt hulle wil inskakel. Elkeen van die wyksgemeentes het ’n bedienaar van die Woord en ’n wykskerkraad wat verantwoordelikheid vir die onderskeie punte neem. Elkeen van die wykskerkrade inisieer en onderhou bedieninge aan die hand van die roeping van die betrokke wykskerkraad en die geloofsbehoeftes van die lidmate wat aan hom toe vertrou is.

As gevolg van die emeritaat van een van die bedienaars van die Woord, is daar ’n vakature in die vierde kwartaal van 2017. Terwyl die pos spesifiek vir Suiderkruis bedoel is, is die beroepene natuurlik in die finale instansie ’n bedienaar van die Woord in diens van die NG Kerk Plettenbergbaai.

In diepe afhanklikheid van God versoek die kerkraad van die NG Kerk Plettenbergbaai gelegitimeerdes van die NG Kerk, wat hulle daartoe geroepe voel, om hulleself op die volgende wyse aan die kerkraad bekend te stel:
1. ’n Curriculum Vitae van nie meer as twee bladsye nie.
2. Die voltooiing van ’n roepingsvraelys wat ná ontvangs van die CV gestuur sal word.
3. Die name en kontakbesonderhede van drie persone wat as getuies aangaande leer en lewe kan dien.

Die kerkraad het gereken dat die gemeente ’n bedienaar van die Woord benodig wat ver­kieslik nie jonger as 30 en nie ouer as 45 jaar is nie met bedieningservaring van ongeveer vyf jaar.

’n Vergoedingspakket is onderhandelbaar aan die hand van die NG Kerk in Suid-Afrika se riglyne en bepalings. Inwoning in die pastorie op die kerkterrein in Plettenbergbaai is deel van die pakket.

Aansoeke moet asseblief per e-pos gedoen en gerig word aan:
Die Voorsitter van die Diensverhoudingekommissie, by ngplett@mweb.co.za

Die sperdatum vir aansoeke is Vrydag, 18 Augustus 2017.

Telefoniese navrae kan gerig word aan:
Prof Corrie Nel (Voorsitter: Diensverhoudingekommissie): 082 789 5345
Mnr Andries du Plessis (Suiderkruis Wykskerkraad): 083 595 1047.

Ewolusie ‘het nie gebeur nie’

Pieter J Pelser van Hermanus skryf:

Dit is met verbasing dat ek die artikel van Albert Alberts gelees het waarin beweer word dat God ewolusie kwansuis sou gebruik het om ons te “skep”.

Verbeel jou: die Almagtige God gebruik kwansuis ’n rigtinglose toeval om oor miljoene jare die Kroon van Sy skepping die lig te laat sien! Met ander woorde, Genesis 1 se Skeppingsverhaal word tot mite gereduseer. Meer nog: God se onfeilbare Woord word afgegradeer tot die status van ʼn feëverhaal gelykstaande aan Alice in Wonderland.

Maar wat sê dr Colin Patterson, die afgetrede hoof van die Britse Kultuurhistoriese Museum in verband met bostaande geloof? Met die miljoene fossiele tot sy beskikking, verklaar hy soos volg: “I woke up one morning with the sudden realization that, after 20 years I did not know one thing about evolution that was true.”  Toe hy kort daarna die spreker was by ʼn kongres van uitgelese evolusioniste in Chicago, was sy vraag aan hulle: “Is there anyone here who can tell me any one thing about evolution that is true?”

’n Doodse stilte het gevolg, en ná ’n onhoudbare stilte het iemand gesê: “All that I know is that it ought not to be taught in our schools.”  

’n Top Amerikaanse wetenskaplike, dr Luther Sunderland, het in 1979 opnames gemaak van sy onderhoude met die vyf hoofde van die grootste museumversamelings van fossiele in die hele wêreld. Sy publikasie met die titel Darwin’s Enigma (wat ek besit) dokumenteer sy bevindinge. En wat bevestig dit? Dat ewolusie nog nooit plaasgevind het nie.

My eie 66 jaar se bestudering in verband met hierdie saak dwing my tot die gevolgtrekking dat die ewolusie-paradigma dood gebore is. Dit het nog nooit plaasgevind nie, en sal nooit bewys kan word nie.

Waarom dan die gevleuelde Woorde van Genesis 1 verruil vir ’n pot lensiesop? Nee: “In die begin hét God die hemele en die aarde gemaak … en God hét die mens gemaak na Sy beeld.” Ware wetenskap onderskryf hierdie stelling, maar omdat evolusioniste die “mikrofoon” het tot uitsluiting van die waarheid, gaan ons samelewing mank aan ʼn verklaring oor ons herkoms wat strook met onbevooroordeelde wetenskap.

Albert, ek het iets beters van jou verwag.

Die kerk veroordeel sonde

Chael TerBlanche van Pretoria skryf:

Na aanleiding van die brief in Kerkbode van Gerrit Engelbrecht van die Strand die volgende.

Dit is hartseer dat sommige die besluit van die Sinode van 2016 sien as geweld teen medegelowiges. Die Sinode het die lering van die Bybel herbevestig dat enige seksuele daad of verhouding buite die huwelik as sonde beskou moet word. Dit het ook bevestig dat die huwelik soos ingestel deur God die verbintenis tussen een man met een vrou is. Indien iemand dit as geweld teen medegelowiges of dat gelowiges onvervuld gelaat word sien, is dit duidelik dat die persoon se standpunt in stryd is met die Bybel en God se Woord.

Enige sonde is ’n keuse van die mens en dit sluit seksuele sonde in of dit nou homoseks, seks voor die huwelik of ontrouheid aan jou lewensmaat is. Die mens is nie ’n dier wat op instink reageer volgens sy aard nie. God het aan ons openbaar wat Sy wil is en enige daad daarteen is sonde wat strafwaardig voor God is. Of ons dit wil aanvaar of nie is nie ter sprake nie, God se wil is al wat belangrik is.

Die Kerk as God se verteenwoordiger kan nie sy plig versuim om die waarheid te verkondig aan ’n sondige wêreld nie. Indien die skrywer weer die besluit sal lees, sal hy sien dat die Kerk glad nie die sondaar veroordeel nie, slegs die sonde. Die vraag is nie of die Kerk die gay gemeenskap wil uitsluit nie, maar of die gay gemeenskap bereid is om deel van die Kerk te wees en af te sien van hulle sonde. Tragies is die antwoord hierop nie positief nie. Die vereiste word aan alle gelowiges gestel, die gay gemeenskap is nie ’n uitsondering nie, alhoewel hulle as uitsondering behandel wil word.

Die Kerk en die Bybel bring ’n boodskap van hoop aan alle sondaars dat daar oorwinning is deur Christus vir alle sonde. Die gay gemeenskap wil die Kerk ontneem van die voorreg om die boodskap van hoop te bring aan almal deur hulle uit te sluit van die boodskap deur hulle sondige lewenstyl te aanvaar en nie te vereis dat hulle van hul sonde moet breek nie. Indien die Kerk dit sou doen sal dit waarlik ʼn instelling wees wat liefdeloos is. Die liefde word juis bewys deur die sondaar te wys op sy sonde en die hoop en oorwinning in Christus.

Dit is tyd dat die oorsaak van die gesprek gefokus word op die regmatige oorsaak daarvan, die onwilligheid van die gay gemeenskap om te aanvaar dat hulle lewenstyl nie volgens God se wil is nie en nie die Kerk wat staan vir die waarheid nie. Indien dit wel sou gebeur sal hulle agter kom dat die Kerk se arms wyd oop staan vir hulle, want die Kerk is ʼn samekoms van sondaars wat hulle afhanklikheid van God erken.

Dis bloeiseltyd in Japan se kerk

In April vanjaar het ’n groep jong NG predikante die Reformed Church in Japan besoek. Hieronder is ’n uittreksel uit die getuienis van DS MIAS VAN JAARSVELD van Bethlehem-Wes oor die besoek:


Elke jaar, vir omtrent twee weke, ondervind die Japannese landskap ’n radikale verandering.  Aprilmaande, lentetyd, is kersiebloeiseltyd.  Oral sien jy ligpienk kersiebloeisels. ‘Sakuras,’ soos dit in Japanees bekend staan.  Dit lyk soos ligte spookasem op bruin stamme, soos wolkies wat bo-op die takke gebalanseer word – hemel op aarde! 

Tydens ons besoek het ek en twee ander jong predikante een oggend ontbyt gaan eet by ’n dosent by Kochi Theological Seminary, se vrou. Haar naam is Kiyoko. 

Na ete het ons vir Kiyoko gevra: “Hoe het jy tot be­ke­ring gekom?” Met haar woorde neem sy ons op ’n gees­telike reis van ’n dogtertjie wat in haar wese altyd ’n honger gehad het na iets meer. Toe Kiyoko Jesus ont­dek en die evangelie gesnap het, was dit asof die honger ge­stil en haar dors geles is. Jesus het bevrediging gebring, en daar was rus in haar siel wat lewenslank soe­kend was.

Na ’n lang, heilige stilte sê sy dat daar nie eintlik veel mense is met wie sy hierdie verhaal gedeel het nie, en dat sy bevoorreg voel dat drie dominees in haar storie belangstel. Ons kon sien dat die trane vlak sit, maar dit was nie trane van hartseer nie! Dit was van daardie soort trane wat iemand kry as hulle wonderlike nuus ontvang het en dit graag wil deel. Dit was trane van ver­ligting. Ons besef dat sy ’n stukkie van haar siel met ons gedeel het.

Ek het vir Kiyoko ’n ge­bed gedoen – iets wat sy baie waardeer het, en rond­om ’n eetkamertafel in ’n vreemde land, was die lief­de van God, wat mense uit verskillende lan­de, tale, rasse en kulture tot ’n nu­we eenheid kan saambind, tas­baar.

Ons kon sien dat Jesus in Kiyoko se lewe gedoen het wat die kersiebloeisels jaarliks doen aan Japan se landskap. Haar hele lewe is vir altyd verander, en die mooi daarvan het ons eerstehands gesien en beleef deur haar getuienis.

Dit is asof die kerk in Japan vol sulke verhale is.  Mense woon in ’n land waar minder as 1% van die be­vol­king Christene is, maar dié wat die Here ontmoet het, het ’n skat ontdek wat hul lewe inkleur en hul ge­moedere lig. Hulle lewe kry nuwe sin en hul daag­lik­se bestaan is nie tevergeefs nie. Die liefde van die Here “blom” in hulle lewe, en ’n mens kom gou agter dat hulle anders is.  

In my tyd in Japan het iets in my binneste ook begin blom – dit is asof daar in my ook ’n nuwe seisoen aan­gebreek het en dat die landskap van my lewe ook verfraai is. In die kerk in Japan is ek opnuut herinner en gewys wat dit beteken om “kerk” te wees. Toegewyd aan die Here en aan mekaar. Gasvry teenoor vreemdelinge. Onbaatsugtige liefde teenoor jou naas­tes. Kin­der­vriendelik. Eenvoudig. Nederig. Opreg.

Anateïsme – om wéér te glo

Te midde van ons hoogste drome oor menswees en ons suiwerste geloofs­ideale oor betekenis en die liefde van God, skreeu die lyding van die wêreld skril en aanhoudend. Hierdie herinneringe aan ge­brokenheid roep gelowiges voortdurend op om ernstige en diep geloofsvrae te vra.

Hoe kan ons geloof in ’n God van liefde bely te midde van die skreiende onreg rond­om ons? Hoe verwag ons van slagoffers van mensehandel, plaasmoorde, terrorisme en xe­nofobia om te bid: “Aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid”? Hoe gemaak met die tye wanneer ons roep, “Waar is U, Here?” maar die hemel bly stil en sonder antwoord?

Daar is heelwat mense vir wie vrae soos hierdie uiteindelik lei tot die verlies van hul­le geloof. Vir ander is dit weer die skynbare onakkuraatheid van die Bybel, gemeet teen die bevindinge van die hedendaagse natuurwetenskap, wat hulle die rug laat keer op die God van hulle Sondagskool-klaskamers.

So het Europa ook by hulle derduisende kerklos begin lewe ná die trauma van die Twee­de Wêreldoorlog en die opbloei van die natuurwetenskap en tegnologie. Die filosofie het hierdie kritiese tydperk verwoord, onder andere deur Freud, Marx en Nietzsche, die sogenaamde “meesters van suspisie”.

Met hulle fyn kritiek het hulle uitgewys dat ons godsbeeld in vele opsigte maar ’n sameflansing is van ons eie projeksies: onbewuste vrese en begeertes, en ver­skuilde pogings tot magsmisbruik en manipulasie. Aan die ander kant van hierdie God wat deur mense en in die beeld van mense geskape is, het dit gelyk of niemand meer sou kon glo nie. Die filosofie het klaargemaak met God.

Tog, ten spyte daarvan dat die intellektuele kringe hulle hande van alle godsdienstigheid skoongewas het, het die godsvraag toe nié verdwyn, soos verwag is nie. Terwyl dit maar al te duidelik is dat mense nie meer op dieselfde wyse dink oor God nie, is dit net so duidelik dat ons nie kan praat van ’n post-God Europa nie, en verseker nie van ’n post-God wêreld nie.

Vandaar die hedendaagse, heel onverwagse “religious turn” in die filosofie. Die godsvraag word met hernude ywer gevra. Kongresse word georganiseer, boeke en artikels word gepubliseer, en die vraag op almal se lippe lui as volg: “Hoe lyk die God waaroor ons praat, nadat ons gedink het dat ons die God-saak afgehandel het?”

Die Ierse filosoof Richard Kearney, tans professor in filosofie by Boston College in die VSA, is een van die stemme wat op die voorgrond van hierdie wêreldwye gesprek gehoor word. Met sy woord “ana-teïsme” (“ana” is ’n Griekse voorsetsel wat ná of wéér beteken) wil hy iets verwoord van die moontlikheid dat God as vreemdeling kan terugkeer na ’n wêreld wat met God klaargemaak het.

So beleef mense dan ook dikwels dat hulle na God terugkeer. “Weer” God, of God ná God. Dit wil iets beskryf van die ervaring dat sommige mense aan die anderkant van die niksheid van ateïsme, tog ervaar dat hulle steeds tot God bid.

In hierdie ervaring word God dikwels as vreemdeling ontvang: die ervaring van God in die vreemdheid van die Een vir wie ek gedink het ek ken, en gedink het ek mee klaargemaak het, maar vir wie ek nou onverwags as geskenk terugontvang.

Kearney het op 17 Mei, tydens ’n besoek aan Suid-Afrika, ’n groep predikante en teologiese studente in Pretoria toegespreek en verduidelik dat ’n groot fokus van die godsdiensfilosofiese gesprek juis daaroor gaan om te vra hóé ons in hierdie hernude soeke oor God moet dink. Hoe lyk die God waaroor ons praat en tot wie ons kan bid, selfs te midde van (eerder as ten spyte van) Auschwitz, ekologiese vernietiging, en die verkragting van kinders?

Kearney se eie anateïstiese nadenke hieroor fokus op die “onmagtige mag” van God. Die fokus val weg van die almagtige suiwer-wese wat ver verhewe bo die skepping bestaan en sy wil op nietige skepsels af­dwing.

Te veel kere het mense in die verlede só ’n godsbeeld gekaap ter wille van hul eie imperialistiese be­lang. Te dikwels is só ’n God deur mense misbruik vir hulle eie magsvergrype.

Nee, die metafore wat in die huidige filosofiese denke die verbeelding teruglei na die misterieuse teenwoordigheid van die Groot Ander, is beelde van magteloosheid. God wat ervaar word in die “geringste onder julle”: God in en deur die hulpelose vlugteling, vreemdeling, en Uitgeworpene aan die kruis.

God wat teenwoordig word in die afbreek van grense, wanneer ek iemand aanraak wat ánders is as ek, en die keuse maak vir liefde en vergifnis eerder as vir geweld en vergelding.

Dit is tog nie nuut nie. Die Bybel is vol van sulke verhale. Ons ken dit en ons is daardeur gevorm: stories van die kleine en die feilbare en die skynbaar onmoontlike wat moontlik gemaak word.

Dalk het die tye voldoende verander dat ons hierdie verhale weer nuut kan hoor. Miskien noudat die Kerk wêreldwyd, maar ook hier by ons, moet afstand doen van haar eie eertydse magsposisie, mag ons gereed wees om hierdie verhale van magteloosheid te begin leef. Soos die vreemdeling van Nasaret.

– Lees gerus Richard Kearney se Anatheism: Returning to God after God (Columbia, 2011).

Dr Yolande Steenkamp is leraar by NG Moedergemeente Lyttelton.

En die regte kerklike leiers vind ons …

Iemand skryf onlangs dat die kerk nuwe leiers nodig het. Tye het so dramaties verander dat die “ou” manier van doen gewoon net nie meer werk nie. Daarmee het hy een van die mees kontensieuse sake in die kerklike wêreld op die tafel geplaas.

Van die heel begin af deur die vroeë kerk tot in die Middeleeue het kerklike leiers en die stryd om leierskap gedreig om die kerk lam te lê. Die rigting waarin sake beweeg het word weerspieël in ’n aanhaling van Ambrosius van Milaan wat gesê het: “Niks op hierdie aarde is meer verhewe as priesters of edeler as biskoppe nie.”

Waarskynlik het leierskap in die kerk ’n laagtepunt bereik met die sogenaamde Groot Skeuring in 1381. Selfs met die beste bestuur ter wêreld kon die pousdom nie die verdeeldheid in eie geledere heel nie. Met ’n pous in Frankryk (Clemens VII) en ’n pous in Rome (Urbanus VI) het dit selfs op gewapende botsings tussen die twee kerkleiers uitgeloop.

Beide van hulle het geweier om ’n konsilie in Pisa in 1409 by te woon waarop die kardinale albei afgesit het en ’n nuwe pous, Alexander V in hulle plek gekies het. Geeneen van die ander pouse het hom egter erken nie, wat die kerk met die belaglike situasie van drie pouse gelaat het. Hierdie situasie sou tot 1417 met die Konsi­lie van Konstantz voortduur toe Marthinus V as enig­ste pous aangewys is.

Dit is daarom nie vreemd dat leierskap in die kerk een van die vernaamste redes vir die Reformasie was nie. Die rol van die pous en die gesag van die pous was een van die belangrike temas in Luther se 95 stellinge. Met die skryf van sy Kerkorde in Genève het Calvyn ook duidelik uitgespel hoe kerklike leierskap moet funksioneer.

Hoe sou die Reformasie van 500 jaar gelede ons dan help met nuwe kerklike leiers? Ons sou dit soos volg kon saamvat:
– Christus is hoof van sy Kerk. Dit is waar die hoogste gesag gesetel is.
– Hy regeer sy kerk deur sy Woord en sy Gees.
– Daarvoor gebruik Hy die ampte – mense wat deur Hom geroep en toegerus is vir die taak van leierskap in die kerk.
– Kerklike besluite word geneem in vergaderings waar die geroepenes saamkom in die naam van Jesus Christus onder leiding van sy Gees op grond van sy Woord.

Miskien het ons nodig om weer ernstig oor hierdie sake te besin. Doen ons dit, kan ons ophou soek vir nuwe leiers. Die Hoof van die kerk sal die regte leiers vir die regte tyd as ’n gawe aan sy kerk gee.

Prof Johan van der Merwe doseer kerkgeskiedenis aan die Universiteit van Pretoria.

Strome water in ’n dorland – kerk in die woestyn

Dubai. Wêreldstad van woestyn en water, welvaart en ongekende vernuwing. Dr Deon Bester en sy vrou, Susan, het 11 maande gelede uit die NG gemeente Paarl-Vallei daarheen getrek om die Afrikaanse gemeentes in die Verenigde Arabiese Emirate te bedien. ANNALISE WIID het gaan kuier en verwonderd teruggekom.


Die bootvaart om die stad van die see-kant te sien. Vonkelblou edelsteen, geset in sand. Wêreldbekende landmerke: Die “skip”-hotel, wat bol staan, ’n gespande seil, wit van die wind. Skuins daaragter buig ’n gebou soos ’n golf, gereed om te breek. Uitgestrek lê honderde beeldskone geboue in eindelose skakerings van blou en beige. En bo alles toring die Burj Khalifa ’n indrukwekkende 828 meter die lug in. My eerste indrukke van Dubai.

Toeriste vaar met klein houtbootjies oor die Dubai Creek. Gaan snuffel in ’n spesery-souk (mark) wat vibreer van kleur en geur. Drentel deur Deira, ou Dubai, se skraal stegies en eenvoudige huisies, die tuiste van destydserelvissers.

Die kontras tussen die antieke en die moderne stad is enorm: Onveranderde eeue-oue kultuur omring van onbeteuelde ontwikkeling. Waar die sky, volgens hulle Sheik, nie die limit is nie, maar merely the beginning. Ongeveer 120 000 Suid-Afrikaners vind deesdae hier ’n heenkome. In ’n omgewing waarin geloof óf groei, óf verander, óf verdwyn.

So word daar ’n mannekamp in die woestyn gehou.

Deon en Susan woon in Dubai, maar hy bedien ook die Afrikaanse gemeentes in Abu Dhabi, die hoofstad van die Verenigde Arabiese Emirate (VAE), 140 km suid, en Ras Al-Khaima, 115 km noord daarvandaan. Elke dorp se kerk verskil – soos maar hier by ons ook. Dáár, dalk net ’n bietjie meer opvallend.

En die lewe het ’n ander ritme daar. Dis ’n Moslemland. Daarom is Vrydag aanbiddingsdag. Nie Sondag, soos by ons nie. In Dubai hou hulle dus Vrydagoggende kerk. In die Arjaan-hotel. Die gemeente is ’n ge­moe­­delike, gesellige klomp – ongeveer 280 sterk, wat vrees­lik lekker sing en graag ná kerk saam kuier.

Saterdag rus almal. En Sondag begin die nuwe werkweek; soos ons Maandag. Sondagaande preek Deon dan in Ras Al-Khaima. ’n Kleiner, valer, platter stad as Dubai, naby verruklike ruwe berge, byna soos ons Richtersveld.

Ras Al-Khaima se mikrogemeente (14 as hulle op volle sterkte is) hou kerk in Werner en Erica Ferreira se huis. In ’n groot vertrek met ’n leerbank, ’n snoekertafel en ’n lekker kuierhoek. Werner se oupa was ’n Springbok-bokser. Sy wengeveg-trui hang geraam teen die muur. Sy bokshandskoene rus in ’n glaskas. Hier woed nie meer gevegte nie. Net toe ons erediens begin, roep ’n imam iewers lank en luid ook sy volgelinge op tot gebed. Naas-bestaan.

Maandagaande, wanneer die VAE-werksweek al op ’n draffie is, preek Deon in Abu Dhabi. Dié ongewone werkritme stel unieke uitdagings aan preekmaak. Die Abu Dhabi-gemeente ontmoet in die St Andrews-saal van die Anglikane. Merkbaar bly om mekaar te sien. Van die drie gemeentes, voel hierdie die meeste soos tradisionele kerk.

Maar ook anders: Die banke is oorgetrek met grofgeweefde Arabiese rooi patroontjie-lap – mooi, soos dié van kamele se saalklede. Abu Dhabi is ook anders as Dubai. Strenger. Meer besadig. Die stad word oorskadu deur die stil, wit, Grand Mosque. Waarin toeris­te en pelgrims kosmopolitaans, kaalvoet en oopmond, hulle saam aan die indrukwekkende skoonheid verstom.

’n Vierde Afrikaanse gemeente, in Al Ain, word deur ds Hannes van Wijk bedien. In Dubai hou die ge­meen­te ook nog Dinsdagaande ’n manne-bidgroep en Woensdae ’n Bybelstudie vir vroue. Geloofsfamilies gee uitdrukking aan een van die gemeente se leuses: Jou naaste familie in die sandland! Een maal per maand kuier die manne ook in die woestyn om die Woord.

Mense ry ver kerk toe, dikwels ’n halfuur of meer, en dít na ’n harde werkdag. Hulle toewyding is indruk­wekkend. “Wanneer die gemeenskap van gelowiges nie meer ’n luukse is nie, maar ’n noodsaaklikheid word, dan verander dinge,” meen Deon. “Gemeen­te­le­de leef met ’n baie mooi bewussyn van mekaar. Mense is op mekaar aangewese hier in die vreemde. Hulle help mekaar graag: met blyplek, met raad; om werk te soek. Hulle leen selfs vir mekaar hulle karre.”

Soos Jesaja 32 se strome water in ’n dor land. Die skadu van ’n groot rots in ’n kaal wêreld.

Abu Dhabi se Sheikh Zayed Groot Moskee, bedoel as ’n simbool van vrede, maar tog ook ’n groot sigbare herinnering daaraan dat Islam hier die norm is.

Een van Deon se vriende vergelyk sy aansteeklike energie met dié van ’n Duracell-hasie. ’n Mens kan een­voudig nie by hom wees en nie lus voel vir die lewe nie. Hy is ’n wydbelese, sistematiese en praktiese denker. Mens-lief. Reguit en opreg. Werk graag met preek­reekse. Lering is vir hom belangrik; die pennie moet drop. As opgeleide life coach weet hy ook hoe om stra­te­giese vrae te vra wat mense se denke stimuleer en hulle help om hul eie insigte te vind.

Hoe het hy en Susan in Dubai beland? Ds Gert Els het 10 jaar gelede die gemeente saam met Piet Vorster en ander lidmate gestig. Deon het Gert kom aflos vir twee weke sodat hy kon gaan vakansie hou. Toe Gert later aftree, het die VAE-gemeentes gevra dat Deon hom opvolg.

Dit het beteken dat hy sy predikantsbevoegdheid in die NG Kerk moes prysgee, want slegs die Suid-Afrikaanse gemeente in Londen word amptelik as deel van die NG Kerk gereken. Dit het hom nie gekeer nie. Hy versorg die Afrikaanssprekende Christene in die verre Arabiese land met opsigtelike liefde.

Watter effek het die skuif Dubai toe op hom en Susan se persoonlike geloof gehad?

“Dankbaarheid en vertroue. Ons het geleer dat ons vertroue in die Pantokrator moet wees. Die Heerser oor die heelal. Ons het ook geleer dat dit nie werklik help om self bekommerd te wees oor dinge nie. Jesus was reg! Om te bekommer gaan niks verander nie. Vertroue in God wel. Afhanklikheid van God wel.

“Nuwe vrae bring nuwe antwoorde en insig. Daar is ’n hongerte hier na God en die kerk. Ons is inderdaad mekaar se naaste familie in dié sandland. Om in die Midde-Ooste te woon is om in die brandpunt van die wêreld se storms te woon. Dis opwindend! Dink net aan al die getuienis-geleenthede,” antwoord die man met die missionale hart.

Susan is besturende verpleegkundige by Medi-Cli­nic se daghospitaal in die Dubai Mall. Daar werk 72 dok­ters. Dit is groot en besig! Met verpleegpersoneel van oraloor die wêreld. ’n Mens se getuienis word deur­gaans met jou menswees gelewer.

Ander Suid-Afrikaners werk meesal in die VAE as vlieëniers, ingenieurs, uitvoerende hoofde van groot on­dernemings, bouers, onderwysers of medici. Som­mi­ge mense is alleen daar; hulle gesinne moes nood­gedwonge in Suid-Afrika agterbly.

In dié Arabiese land geld natuurlik streng sosiale en maatskaplike reëls. Mense uit alle wêrelddele is wel­kom, maar moet onthou: Hulle is gaste in die land. Om daar te werk is ’n voorreg. As jy jou nie goed gedra nie, stuur hulle jou eenvoudig huis toe.

Tydens Ramadan word byvoorbeeld van buitelan­ders verwag om met nóg groter bedagsaamheid die land se tradisionele geloofsgebruike te respekteer. Om dan selfs net bedags water te drink in die openbaar, en so­doende iemand in sy Ramadanvas te steur, is onaanvaarbaar.

Die Emirate is merkwaardig: Hulle het selfs ’n mi­ni­sterie van “tolerance and happiness”. Oor die algemeen verloop dinge daar rustig en glad.

Soms is dit egter ook ’n wispelturige, onvoorspel­ba­re plek. Eendag, terwyl ons die eerste 7-ster hotel in die wêreld groot-oog bewonder, kry Deon ’n oproep: ’n Gemeentelid, uitvoerende hoof van ’n groot maatskappy, het pas sy werk verloor. “Dit is nie ongewoon of ’n skande nie. Dit gebeur met baie mense. In die VAE kan jy, as gaswerker, onmiddellik afgedank word – sonder enige rede of verduideliking. En jy het geen regte nie. Daar is nie ’n hof waarheen jy kan vlug om jou te beskerm nie.”

Die Arabiese hitte omsingel jou: skroeiend, oorwel­di­gend. Asof iemand ’n kosmiese oonddeur neffens jou oopgemaak het. Die kwik kan tot 50 grade en hoër styg, met ’n ewe hoë, verswelgende humiditeit. Susan vertel: “Hoogsomer is dit sommer 39 grade wanneer jy soggens opstaan.”

Oral is genadiglik baie effektiewe lugverkoeling. Boonop is die land so veilig – mense laat selfs hulle motors voor die winkel luier sodat die lugverkoeling kan aanhou werk terwyl hulle inkopies doen. En niemand steel die kar nie!

Die winkelsentrums is groot en baie – daar is 60 in Dubai. Een meer indrukwekkend as die ander: Dié een het ’n ski-oord. Daardie een ’n akwarium. Of ’n Grand Prix-renbaan. Vir ontspanning ry die Suid-Afrikaners fiets. Swem. Hulle stream musiek, flieks of rugbywedstryde. Of vaar met hulle 4×4’s die eindelose duine in en gaan braai in die woestyn.

Sommige mense herdefinieer hulle waardes en geloof in ’n nuwe land. Trudie Grobbelaar, wat in Abu Dhabi werk, sê haar perspektiewe het verander in Arabië. “Nou sien ek net ‘goeie’ en ‘slegte’ mense; nie meer swart en wit nie. En ek sien baie meer goed as kwaad.”

Die foto en logo wat die Afrikaanse gemeentes in die Verenig­de Arabiese Emirate nou gebruik.

Wanneer sy terugkom Suid-Afrika toe, wil sy min­derbevoorregtes help om selfversorgend te wees. Om groentetuine te plant. Sy wil mense bemagtig met kennis. “Want,” sê sy, “ek het in die VAE ervaar hoe dit voel om soos ’n slaaf te werk. En om in die minderheid, die mindere, te wees.”

Truda van Straaten is nou vir haar tweede rondte en negende jaar in Dubai. Haar man, Dick, is ontwikkelingsbestuurder van ’n maatskappy wat asemrowende hotelle daar bou. “My eerste ervaring van Dubai was: Al my groen is weg!” lag sy.

“Maar hier is stilte,” vul Narina Maritz aan, ’n radio­grafis van Bettiesbaai, wat Dubai se 8-baan verkeer moes leer trotseer. “En ek het die Here hier in die stilte herontdek.”

Vir beide hierdie vroue is dié warm woestyn nie ’n slegte ervaring van versoekings, verdwaal en verval nie. Maar eerder ’n verruil-dit-vir-niks Hosea-ervaring van: Die Here het my na die woestyn toe gebring om my opnuut weer die hof te maak.

– Vir meer inligting, skakel dr Deon Bester by +971521024257 / drdeonbester@afrikaansvae.church of Pieter Swanepoel by +971551038246 / voorsitter@afrikaansvae.church. Besoek ook www.afrikaansvae.church of soek “Afrikaanse Gemeentes VAE” op Facebook.

Te maklik

Dr Kobus Anthonissen (emeritus) skryf:

Ek verwys na die artikel van prof Piet Naudé oor “Die kerk se leiers.” Dis veral die onderafdeling oor selfleierskap wat konsentreer op goeie selfkennis wat my hinder. Deur na Calvyn te verwys wat beweer dat egte selfkennis nie die resultaat van psigo-analise is nie, is darem te ’n bolangse stelling.

Voorts ook dieselfde verdere voorwaarde tot selfkennis: dat dit algaande ontdek word in die teenwoordigheid van God.

Eerstens moet ons onthou dat selfkennis van die moeilikste take op aarde is. Ken ek dit nie in my praktyk nie! Die skrywer George Eliot bely: “I think truth is the hardest missile one can be pelted with.”

Donald Capps, eertydse professor in Pastoraat te Princeton, het vele boeke geskryf ter stawing van “psychohistory” – die interpretasie van historiese gebeure met behulp van sielkundige teorieë.

Hy noem talle voorbeelde: Friedrich Nietzsche, die legendariese filosoof, se ideologie in diens van die vernietiging van moraliteit en tradisionele waarde kan terug­gevoer word na die opgehewe vuis van ’n kind wat erg gely het onder die oorheersing van skynheiligheid.

Martin Luther se verskriklike wrede optredes teen­oor Jode en Rooms-Katolieke na sy ouerhuis.

In my boek Dansend met die lewe wys ek daarop dat “voortgaande bekering” ’n begrip is onderhewig aan baie misverstand. Donald Winnicott, óók ’n psigo-analis, maak die verrassende stelling dat werklike “beke­ring” alleen deur God bewerkstellig kan word. Maar dan is daar een voorwaarde: Jy moet insig in jou ver­le­de besit. Hiervoor is die psigo-historie nodig. En die rig­ting in die sielkunde wat jou die beste kan help, is die psigo-analise.

Kinderjare het ’n groot invloed op die geloofslewe. Of jy in ’n kinderhuis grootgeword het; of jy ’n enkelkind was; watter atmosfeer in jou ouerhuis geheers het …

Hierdie sielkundige feite speel ’n groot rol in ons geloofsvorming. Selfkennis is hiervoor nodig. Werklike bystand hiertoe ontbreek in ons teologiese opleiding en kerklike lewe.

Gelowig en groen

Sonder energie is lewe nie moontlik nie. Omdat voedsel die vernaamste bron van energie is, probeer ons reg eet. ’n Power dieet lei tot uitputting, siekte en selfs dood – en genadiglik ook andersom.

Vir lewe op aarde verskaf fossielbrandstowwe (olie, steenkool en gas) ongeveer 85% van die wêreld se energie – die res is afkomstig van uraan [kernkrag] en hernubare energie soos son, wind en biomassa. Knelpunte in die bestaande energieverskaffing sluit in die uitputting van die beperkte voorraad fossielbrandstowwe.

Elke dag gebruik die wêreldekonomie ’n hoeveelheid energie wat 27 jaar geneem het om te vorm en te berg. Daarbenewens word in die ontginnings- en omskakelings­prosesse kweekhuisgasse (CO2, kwik) en toksiese as op groot skaal die atmosfeer ingestuur en waterbronne besoedel.

Hoe nou gemaak? ’n Gepaste dieet! Minder koolhidra­te ofte wel fossielbrandstowwe en meer hernubare ener­gie, en daarmee saam asook ’n beskeie spyskaart: min­der ver­­morsing van energie deur ’n eenvoudige leefstyl.

NG Gemeente Hopetown

Vakature: Aflos-leraar
Sluitingsdatum: 14 Julie 2017

’n Plattelandese gemeente binne die Sinodalegrense van Noord-Kaapland, het ’n vakature vir ’n Aflos-leraarspos vir ’n vastetermyn van ses (6) maande, met moontlikheid om te verleng na aanleiding van die vordering van die aanstellingsproses van ’n voltydse leraar.

Gemeenteprofiel:

  • 286 besoekpunte in sowel dorp- as plaaswyke met 453 belydende en 151 dooplidmate.
  • 10 dorpswyke, Silwerhof Tehuis vir Bejaardes en Silwerhof Villas, 9 plaaswyke.
  • Op die kerkterrein word ’n Vroeëkinderontwikkelingsentrum bedryf in same- werking met Caritas.
  • Die plaaslike ouetehuis (Silwerhof) val binne die gemeentegrense.
  • Die visie van die gemeente: Geroep om gestuurdes van die Heer na die wêreld te wees.
  • Ons is ’n missionale gemeente wat uitreik na ons naaste.

Leraarsprofiel:

  • In biddende afhanklikheid nooi die NG gemeente Hopetown alle gelegitimeerde NG Kerkproponente (met predikantsbevoegdheid) om aansoek te doen vir die pos. Proponente wat opgelei is as brugbedienaars, is welkom om aansoek te doen.

Ampspligte en verwagtinge:

  • Woordbediening: preekgeleenthede, begrafnisse, doop, troues soos versoek.
  • Kleingroep byeenkomste in die wyke sowel as die werkende jongmense.
  • Senior Burgers (ingesluit Silwerhof Tehuis vir Bejaardes).
  • Jeugbediening by Hoërskool Hopetown.
  • Pastorale krisis-besoeke soos aangemeld.

Vergoeding en verblyf:

  • Sal met die geskikte persoon onderhandel word.
  • Inwoning in die pastorie.

Aansoeke:

  • Indien u in die pos sou belangstel, verskaf asb ’n verkorte CV voor of op 14 Julie 2017.
  • Diensaanvaarding so gou moontlik na 1 Augustus 2017.
  • Onderhoude met kortlyskandidate sal by die kerk gehou word.

CV’s kan op die volgende wyses aan die kerkkantoor gestuur word:

Navrae:

  • Kobus Grobbelaar (082 441 4512)
  • Mariska Rossouw – Gemeentebestuurder (053 203 0067, Ma, Di, Don en Vry)

Die kerkraad behou die reg voor om nie ’n aanstelling uit die aansoeke te maak nie.

Ons eer en God se Gees

Pas het ons as kerk Pinkster gevier, die seisoen in die kerkjaar waarin ons fokus op die uitstorting van die Heilige Gees op Pinksterdag.

Die boodskap dat God sy Gees aan mense gee, is egter ’n baie ou boodskap waarvan die Ou-Testamentiese geskrifte reeds getuig. Numeri 11:24-30 is een so ’n voorbeeld. Indien ons dié teks lees in die lig van die destydse waarde van beperkte goedere, maak dit nóg ’n betekenismoontlikheid oop.

Uit sosio-kulturele en antropologiese studies blyk dit dat die mense van Bybelse tye onder meer geglo het dat alles in God se skepping slegs in beperkte maat beskikbaar is. Dit het alles ingesluit, onder meer grond, water, rykdom, genade – en ook God se Gees.

Dit wat jy en jou groep van die Here ontvang het, moes met jaloersheid gehandhaaf word. Om iets daarvan te verloor het tot gevolg gehad dat jy en jou groep eer verloor en dan is jy/julle tot ’n skande gere­ken. Dit is soms selfs gesien as teken dat die Here teen jou gedraai het.

In Numeri 11:27-28 lees ons dat Josua ontsteld is oor twee manne wat nie teenwoordig was nie, maar tog van die Gees van die Here ontvang het én dat hulle geprofeteer het. Teen die agtergrond van die waarde van beperkte goedere kan ons Josua se ontsteltenis verstaan.

Indien die manne van die Gees wat op Moses was ontvang het, dan het Moses nou minder Gees. Moses, die groot profeet, verloor dus eer en dit kan hom tot skan­de gereken word.

Moses is die profeet van die Here by uitnemendheid, maar nou profeteer hierdie twee manne. Moses verloor dus in die oë van Josua nog meer eer. Die twee manne ontvang van die Gees wat Moses toekom en hulle doen eintlik wat Moses geroep is om te doen.

Josua vra Moses om onmiddellik op te tree. Hy moet sy eer beskerm deur die manne stil te maak (vers 28). Josua handel binne die waardes van destyds. Moses is die leier en as leier het hy eer en verantwoordelik­heid. Moses se eer word aangetas en hy het die Godge­ge­we verantwoordelikheid om sy eer te handhaaf.

Moses sien egter verder as sy eie eer. Moses begryp dat die eer die Here toekom en dat dit om God se eer gaan, nie om syne nie. Teen die kultuur van sy tyd in, kies Moses om nie sy eer te beskerm nie, maar om Josua te leer om die Een oor wie se eer dit werklik gaan, raak te sien (vers 28-29).

Die Here se eer word duideliker hoe meer mense onder leiding van sy Gees as profete optree – dit is, optree as mense wat God se wil vir hulle tyd interpre­teer en uitleef.

Dr Fanie Cronjé is predikant van die NG gemeen­te Riviera-Jakaranda.

’n Stap-vir-stap-gids vir gelowige bruide

My bruidsboek: n Volledige trougids vir die gelowige bruid

Deur Christine Ferreira en Marielle de Vos
Uitgegee deur Lux Verbi, 2017
Resensie deur Henda Gaum


Hier het ons ’n volledige, omvattende trougids vir die bruid. Dit gee praktiese leiding vir elke aspek van die beplanning van die troue, met ook ’n stap-vir-stap-tyd­lyn om te help met die opstel van ’n huwelikskontrak, die ontwerp en bedinking van die trourok, skoene, gevolg, blom­me, dekor, onthaal, wittebrood … Die skrywers het alles onthou en help die senuagtige bruid (en haar ma!) om ook alles te kan onthou.

By elke “stap” is daar ook ’n Bybelvers vir die gelowige bruid. Hooglied kom dikwels aan die beurt. As dit oor “pragtige grimering” gaan, is die aanknoopvers Hooglied 4:9: “Jou lippe is soos skarlakenrooi lint, jou mond bekoor my”, en as die versorging van die bruid se hande en voete ter sprake kom, is dit Hooglied 7:1: “Jou voete is so mooi in jou skoene”.

Daar is ruim plek vir notas, dikwels asemskepkans met ge­dagtes om oor na te dink (“Lees meer oor die Bybelse beginsel van ‘verlaat en aankleef’”, en: “Gaan lees weer die verhaal van die 10 diensmeisies in Matt 25. Is jou lampie vol en is jý gereed om jou hemelse Bruidegom te ontmoet?” – bl 182).

Aan die einde van die boek is daar ’n hoofstuk oor die “Seisoene van vrouwees” en word aan die hand van die verhale van Bybelkarakters soos Batseba, Maria, Ragab, Rut en Ta­mar momente in ’n vrou se lewe bespreek.

Hierdie boek is prag­tig versorg: goeie uitleg, glanspapier, uitstekende foto’s deur fotograwe Hanneri de Wet en Marsel Roothman, goed-ge­skre­we teks deur die outeurs Christine Ferreira, voormalige redakteur van die gedrukte Leef-tydskrif, en Marielle de Vos, ’n pastoor van Randburg.

Soms is die Bybelaanhalings aan die geforseerde kant en word ook nie genoeg rekening gehou met die verskille in persoonlikhede en omstandighede van hedendaagse gelowige bruide nie.

Dit is egter ’n belangrike bydrae om ’n gelowige bruid daaraan te herinner dat elke aspek van haar lewe, ook die stap-vir-stap-beplanning van haar troue sowel as al die ander seisoene van haar vrouwees, in die teken van haar geloof sal staan.