“My lewe is vir my ’n stille herinnering dat dit nooit te laat is om nuut te begin nie,” skryf Daniël (Danie) R Neumann (65). Hy is in 2024 as diensleraar gelegitimeer en op 22 Januarie 2026 as advokaat tot die Hoë Hof in Pretoria toegelaat. Dié pa en oupa, wat lidmaat is by die NG Gemeente Elarduspark, wou graag sy verhaal deel.

Hy skryf: Vir my was ouderdom nog nooit ’n beperkende faktor nie, maar eerder ’n uitnodiging: ’n uitnodiging om dieper te dink, wyer te kyk en met groter oorgawe te leef. Waar baie mense aftrede sien as ’n eindpunt, sien ek dit as ’n oorgang – nie ’n stilword nie, maar ’n herkalibrering van roeping. My lewe getuig daarvan dat roeping nie staties is nie; dit groei, vertak en neem soms verrassende vorme aan.

Op 65 is ek nou gereed vir die volgende fase van uitdaging.

Terugskouend is dit duidelik dat my loopbaanpad nie toevallig ontvou het nie. My jare as omgewingsimpakpraktisyn het my diep bewus gemaak van die kompleksiteit van die skepping, die broosheid van ekosisteme en die etiese verantwoordelikheid van die mens teenoor sy omgewing. Vir 35 jaar het ek tussen ontwikkelaars, gemeenskappe, wetgewing en die natuur gestaan – dikwels as bemiddelaar, soms as waarskuwer, altyd as iemand wat die groter prentjie probeer raaksien. Hierdie ervaring het later onverwags ’n stewige fondament geword vir my teologiese en regswetenskaplike studies.

Die ongemak wat ek op 58 begin ervaar het, was nie vrees vir ledigheid nie, maar ’n innerlike onrus: ’n gevoel dat daar nog iets is wat my roep. Die vraag “Wat nou gemaak?” was nie paniek nie, maar eerlike ondersoek. Ek het besef dat aftrede, indien dit bloot beteken om terug te tree, nie vir my genoeg sou wees nie. Ek wou vorentoe tree – op ’n ander manier.

Luister ook: Kerkbode Kollig | Aftrede – Dr Thys Smith vertel meer oor hierdie lewensfase

Die besluit om teologie te studeer was vir my nie ’n breuk met die verlede nie, maar ’n verdieping daarvan. My BTh (Hons) (South African Theological Seminary) en later MTh (Universiteit Stellenbosch) het my toegerus om geloof nie net as persoonlike oortuiging te beleef nie, maar as ’n denkende, kritiese en diensgerigte praktyk. In my akademiese werk het ek telkens die raakpunte tussen geloof, geregtigheid, etiek en die samelewing ondersoek. Dit was vir my belangrik dat teologie nie in ’n ivoortoring beoefen word nie, maar met voete stewig op grondvlak.

My legitimasie as diensleraar in April 2024 was ’n betekenisvolle mylpaal – nie omdat dit ’n nuwe titel gebring het nie, maar omdat dit my vermoë bevestig het om mense pastoraal by te staan in tye van onsekerheid, verlies en hoop. In gemeentes en gesprekke het ek gou bekend geword as iemand wat kan luister sonder om te oordeel, vrae kan hanteer sonder om maklike antwoorde te gee, en geloof kan verwoord sonder om dit te verskraal.

Lees ook: Gereed om te dien: Diensleraars en leraars gelegitimeer op Wellington

Parallel hiermee het my regsopleiding ’n ander, maar komplementêre dimensie aan my roeping bygevoeg. Die besluit om tydens COVID-19 met ’n LLB by Unisa te begin, was allesbehalwe gerieflik. Dit het dissipline, volharding en aanpasbaarheid vereis – eienskappe wat ek oor dekades geslyp het. Vir my was regstudie nie bloot ’n intellektuele uitdaging nie, maar ’n instrument: ’n manier om geregtigheid konkreet te dien, strukture te verstaan en mense by te staan wat dikwels stemloos binne die regstelsel voel.

My toelating as advokaat in Januarie 2026 was die kulminasie van jare se stil, toegewyde werk. Dit het my opnuut bevestig dat leer geen vervaldatum het nie, en dat roeping nie deur ouderdom begrens word nie. As lid van die Oostelike Sinode se Regsdienskommissie bring ek nou my unieke kombinasie van ervaring, teologiese insig en regskennis byeen – ’n seldsame en waardevolle integrasie.

Wat my reis besonders maak, is nie net die kwalifikasies of verskillende loopbane nie, maar die manier waarop dit sinvol ineengryp. Omgewingsbewustheid, teologie en reg praat by my met mekaar. Ek verstaan dat geregtigheid nie net juridies is nie, maar ook ekologiese en pastorale dimensies het. Ek weet dat wette sonder etiek leeg kan wees, en dat geloof sonder verantwoordelikheid tandeloos raak.

Op 65 staan ek nie aan die einde van die pad nie, maar by ’n kruispad vol moontlikhede. Die volgende fase is nie vooraf volledig uitgeteken nie – en dit is presies hoe ek dit verkies. Ek is gereed om te dien waar daar behoefte is: in gemeentes, in regsake, in gesprekke oor grond, omgewing en menswaardigheid. Ek is bereid om mentorskap te bied, jonger mense te begelei, en self steeds te leer.

My lewe is vir my ’n stille, maar kragtige herinnering dat dit nooit te laat is om nuut te begin nie – of eerder, om verder te gaan. Dat ’n mens meer as een loopbaan kan hê, ja, maar ook meer as een roeping. En dat die moed om weer student te word, om weer vrae te vra, dalk een van die grootste vorme van wysheid is.

Vir my is die volgende hoofstuk nie ’n afskaling nie, maar ’n verdieping. Met wysheid wat oor dekades opgebou is, en ’n nuuskierigheid wat nie verflou het nie, stap ek die toekoms in – nie haastig nie, maar doelgerig. En soos altyd, met die oortuiging dat diens aan God, mens en skepping die moeite werd bly, ongeag die ouderdom waarop jy daartoe geroep word.

Geen verhaal van roeping en volharding staan ooit los van die mense wat dit moontlik maak nie. In my lewe was my vrou Alta ’n konstante bron van ondersteuning, stabiliteit en aanmoediging. Haar bereidheid om saam met my die onsekerhede van nuwe rigtings, studies en roepingsfases te dra, het ’n onontbeerlike rol gespeel in elke oorgang. Hierdie pad was nooit ’n solo-reis nie, maar een wat ons in vennootskap geloop het.

• Adv Daniël R Neumann en sy vrou Alta het drie kinders en vyf kleinkinders. Die meeste werk oorsee.
• Berig aangepas na plasing.