Die skepping skreeu om genade

Hierdie is 'n opiniestuk.
Die skrywer se standpunte weerspieël nie noodwendig dié van Kerkbode nie.

Die onlangse vloede in Mosambiek en KwaZulu-Natal het twee sake opnuut beklemtoon. Eerstens het die groot aantal mense wat tydens die vloede gesterf het die kerk gekonfronteer met die broosheid en die nietigheid van die mens en van lewe. Dit is niks nuut nie. Deur die eeue het lewensverlies tydens natuurrampe die mensdom diep geraak en tot aksie gedring. Die geskiedenis wys dat die NG Kerk nie hiervan uitgesluit was nie.

Tweedens is die tonne en tonne rommel wat op strande uitgespoel het ’n aanduiding van die feit dat ons ook hier aan die suidpunt van Afrika op die drumpel van ’n reuse-ekologiese ramp staan. Bykans 300 ton rommel is in die omgewing van die Durban-hawe deur vrywilligers opgetel. Refilwe Mofokeng, ’n navorser in mariene biologie aan die Universiteit van KwaZulu-Natal het hier­oor opgemerk: “Mense sal baie gou hulle verbrui­kerspatrone moet veran­der. So nie, gaan die lewe op aarde vir mens en dier onleefbaar word.” Met reg sou ’n mens kon sê: Die skepping skreeu om genade. Die NG Kerk het ook in die meer onlangse verlede op hierdie nood­roep gereageer.

Tydens die Algemene Sinode van 2013 het die NG Kerk ’n belangrike dokument met die titel: Ter wille van die aarde en haar bewoners as raamwerkdokument aanvaar. Daar is onder meer be­­sluit om lidmate, gemeentes, ringe en si­­no­des aan te moedig om in hulle funksionering en bediening:

  • ’n lewe van eenvoud te omhels.
  • temas rondom die omgewing en leefstylverandering deel te maak van die liturgie en kategese.
  • ’n profetiese stem te laat hoor ten opsigte van die uitbuiting van natuur­like hulpbronne en praktyke wat klimaatsverandering bevorder.

In 2015 het die Algemene Sinode lidmate, gemeentes, ringe en sinodes op­nuut aangemoedig om: “’n profetiese stem te laat hoor waar die welwese van God se huishouding in gedrang kom.” Die sinode het dit ook aan die Projekspan Ekologie opgedra om materiaal beskikbaar te stel wat gemeentes en lidmate kan begelei om ekologies sensitief te leef. Alhoewel hierdie besluite lof verdien, is dit nie die papier werd waarop dit geskryf is, as dit nie in die wel en wee van lidmate ’n werklikheid word nie.

Die vloede het die verwoesting van die skepping wat tans op ongekende skaal plaasvind opnuut onder die vergrootglas geplaas. Op grondvlak is dit onteenseglik ’n uitdaging aan elke gemeente om die saak met groot erns en dringendheid aan te pak. Die besluite is geneem, hulpbronne is beskikbaar – dit kort net hande en voete. Die skepping skreeu om genade – gaan die NGK daad­werklik help?

Prof Johan van der Merwe doseer kerk­geskiedenis aan die Universiteit van Pretoria.