Besluit om te sorg in ’n gevaarlike tyd

Hierdie is 'n opiniestuk.
Die skrywer se standpunte weerspieël nie noodwendig dié van Kerkbode nie.

Een van die skrikwekkendste dinge wat tydens die piek van Covid-19 in Italië en New York gebeur het, was dat dokters moes “God speel”: Hulle moes besluit wie word behandel en wie nie, wie sterf en wie leef. Die besluit om mediese sorg aan ’n persoon in ’n kritieke toestand te gee of te weerhou, is ’n besluit oor lewe en dood.

Ek hoor al meer soortgelyke vrae by medegelowiges soos wat die Covid-19-pandemie hier by ons toeneem en gevaarliker raak: Hoe sorg ek vir die mense wat God aan my toevertrou het? Vir die huishoudster wat met ’n taxi inkom, vir die mense by my werk, vir my bejaarde ouers?

Soms is dit maklik om hieroor ’n besluit te neem: Dit is ongerieflik om sonder ons huishoudster klaar te kom, maar ek gaan haar nie blootstel om elke dag in ’n taxi te klim nie. Soms is dit egter moeilik: As my mense nie werk nie, het ons besigheid geen inkomste nie en kan ek hulle nie betaal nie. Hoe sorg ek vir hulle veiligheid én lewens­onderhoud? of: My ouers is eensaam maar ook kwesbaar. Hoe sorg ek vir hulle?

Daar is nie eenvoudige antwoorde oor sorg in ’n krisistyd nie; die etiek van sorg kan baie kompleks wees. Dit werk nie met abstrakte voorskrifte en formules nie, met: “as dit, dan dat” nie. Dit vra vir praktiese wysheid in die regte lewe waar jy ’n klomp faktore in ag moet neem. Die gevolge is nie altyd duidelik nie en daar is ook nie altyd ’n “regte” besluit nie, meestal net die “beste” besluit wat jy kan neem met die insigte wat jy nou het.

Hoe weet ’n mens dan wat is die beste ding om te doen?

Die eerste besluit wat jy moet neem, is om wel te sorg. Sorg is een van die mees fundamentele dinge wat gestuur­de mense doen. Ons kan nie anders nie, want God is by uitnemendheid die Een wat sorg. Gestuurde mense volg hierin vir God. Die mense na aan jou, dié wat God aan jou toevertrou het, is jou eerste verantwoordelikheid.

Die leidende vraag oor “hoe sorg ek?” is dan: Hoe kan ek inval by wat God doen? Hoe is God hier teenwoordig en hoe volg ek Hom?

As ’n mens dit doen, bewaar dit jou daarvan om jou eie belange voorop te stel. Dit beskerm ons ook van die don­ker kant van sorg, naamlik om baas te speel oor mense. God se sorg sluit altyd mense in en ontneem mense nie van hulle eie verantwoordelikheid nie. Jesus leer ons ook van selfopoffering en ons sien hoe Hy mense hulle waardigheid laat behou. Jesus leer ons om barm­hartig te wees soos wat God barm­hartig is.

Om in hierdie tyd oor mense te besluit, kan jou nogal bang maak – dit kan iemand se lewe kos. Ons weet eenvoudig nie altyd wat die “regte” besluit is nie. Maar dit help om te vra: Hoe volg ek die barmhartige God wat sorg?

Dr Lourens Bosman is die algemene bestuurder in die kantoor van die Algemene Sinode.

Word 'n vriend van Kerkbode